Τα καρδιαγγειακά νοσήματα εξακολουθούν να αποτελούν την κυριότερη αιτία θανάτου στην Ευρώπη, προκαλώντας εκατομμύρια θανάτους κάθε χρόνο και επιβαρύνοντας σημαντικά τα συστήματα υγείας. Για τον λόγο αυτό, η Ευρωπαϊκή Ένωση εντείνει τις προσπάθειές της για τη δημιουργία μιας κοινής στρατηγικής πρόληψης, με στόχο την έγκαιρη ανίχνευση των παραγόντων κινδύνου, τη βελτίωση της πρόσβασης στον προσυμπτωματικό έλεγχο και την ενίσχυση της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας.
Στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πραγματοποιήθηκε πρόσφατα εκδήλωση που διοργανώθηκε από την European Federation of Pharmaceutical Industries and Associations (EFPIA) και την European Alliance for Cardiovascular Health (EACH), όπου εκπρόσωποι θεσμών, επιστήμονες, επαγγελματίες υγείας και οργανώσεις ασθενών συζήτησαν τις προτεραιότητες της επικείμενης Σύστασης του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο πλαίσιο του Safe Hearts Plan.
Ο ευρωβουλευτής Aurelijus Veryga υπογράμμισε ότι οι παράγοντες κινδύνου για τα καρδιαγγειακά νοσήματα είναι γνωστοί εδώ και δεκαετίες, ωστόσο απαιτείται μεγαλύτερη πολιτική δέσμευση, σαφείς στόχοι και επαρκής χρηματοδότηση, ώστε οι δράσεις πρόληψης να εφαρμοστούν με συνέπεια σε όλα τα κράτη-μέλη.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε η εμπειρία της Ελλάδας, την οποία παρουσίασε η Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη. Όπως ανέφερε, η χώρα έχει αναπτύξει ένα οργανωμένο εθνικό πρόγραμμα δωρεάν καρδιαγγειακού ελέγχου για πολίτες ηλικίας 30 έως 70 ετών. Μέχρι σήμερα, σχεδόν τέσσερα εκατομμύρια πολίτες έχουν συμμετάσχει στον προληπτικό έλεγχο, αξιοποιώντας ψηφιακές προσκλήσεις, οργανωμένες διαδρομές φροντίδας και υπηρεσίες που καλύπτουν ακόμη και απομακρυσμένες περιοχές της χώρας.
Η κ. Αγαπηδάκη τόνισε ότι η πρόληψη δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως δαπάνη, αλλά ως μια μακροπρόθεσμη επένδυση στη δημόσια υγεία. Η έγκαιρη διάγνωση των παραγόντων κινδύνου μπορεί να μειώσει σημαντικά την εμφάνιση σοβαρών καρδιαγγειακών επεισοδίων, να περιορίσει το κόστος νοσηλείας και να βελτιώσει την ποιότητα ζωής του πληθυσμού.
Από την πλευρά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η Marianne Takki παρουσίασε τους βασικούς άξονες του Safe Hearts Plan, οι οποίοι περιλαμβάνουν την πρόληψη, την έγκαιρη διάγνωση και τη θεραπευτική αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Παράλληλα, η επικείμενη Σύσταση του Συμβουλίου στοχεύει στη δημιουργία περισσότερο οργανωμένων και ισότιμων προγραμμάτων προληπτικού ελέγχου σε όλα τα κράτη-μέλη, μειώνοντας τις ανισότητες στην πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας.
Κατά τη διάρκεια των συζητήσεων, οι ειδικοί συμφώνησαν ότι οι οργανωμένοι προληπτικοί έλεγχοι αποτελούν μία από τις πιο αποδοτικές επενδύσεις στη δημόσια υγεία. Η εμπειρία χωρών όπως η Λιθουανία, όπου εφαρμόζεται εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες εθνικό πρόγραμμα καρδιαγγειακής πρόληψης, δείχνει ότι η συστηματική αξιολόγηση της αρτηριακής πίεσης, της χοληστερόλης, της γλυκόζης και άλλων καρδιομεταβολικών δεικτών συμβάλλει στον έγκαιρο εντοπισμό ατόμων υψηλού κινδύνου.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε επίσης στον καθοριστικό ρόλο των ασθενών και της ενημέρωσης του κοινού. Όπως επισήμαναν εκπρόσωποι οργανώσεων ασθενών, η απλή ενημέρωση δεν αρκεί για να αλλάξει συμπεριφορές. Οι πολίτες είναι πιο πιθανό να υιοθετήσουν υγιεινές συνήθειες όταν κατανοούν τον προσωπικό τους κίνδυνο και λαμβάνουν εξατομικευμένη καθοδήγηση από επαγγελματίες υγείας.
Παράλληλα, αναδείχθηκε η στενή σχέση των καρδιαγγειακών νοσημάτων με τον σακχαρώδη διαβήτη και την παχυσαρκία. Οι ειδικοί υποστήριξαν ότι οι μελλοντικές ευρωπαϊκές στρατηγικές θα πρέπει να αντιμετωπίζουν συνολικά τους καρδιομεταβολικούς παράγοντες κινδύνου και όχι κάθε νόσημα ξεχωριστά, ενισχύοντας παράλληλα τον ρόλο της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας και των ψηφιακών εργαλείων παρακολούθησης.
Η νέα ευρωπαϊκή στρατηγική φιλοδοξεί να μετατρέψει την πρόληψη από αποσπασματική πρακτική σε οργανωμένη πολιτική δημόσιας υγείας. Μέσα από συντονισμένες δράσεις, ισότιμη πρόσβαση στον προληπτικό έλεγχο και στενή συνεργασία μεταξύ κρατών-μελών, η Ευρώπη επιδιώκει να μειώσει το φορτίο των καρδιαγγειακών νοσημάτων και να βελτιώσει τη μακροπρόθεσμη υγεία των πολιτών της.
Πηγή :
The Parliament. (2026). How a European cardiovascular strategy could reshape prevention across Member States.
